Xác thực thuê bao góp phần xây dựng nền tảng cốt lõi trong xây dựng định danh số

Theo Thông tư, toàn bộ thuê bao di động phải được xác thực dựa trên 4 trường thông tin gồm: số định danh cá nhân, họ tên, ngày sinh và dữ liệu sinh trắc học (ảnh khuôn mặt), đảm bảo trùng khớp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Quy định này đánh dấu bước chuyển từ quản lý thuê bao truyền thống sang quản lý dựa trên định danh số duy nhất, trong đó mỗi số điện thoại được gắn với một cá nhân cụ thể, có thể kiểm chứng. Việc đồng bộ dữ liệu giữa hệ thống viễn thông và cơ sở dữ liệu dân cư giúp loại bỏ tình trạng thông tin sai lệch, giả mạo, vốn là “kẽ hở” tồn tại nhiều năm trong quản lý thuê bao.

Đáng chú ý, Thông tư cho phép thực hiện xác thực qua nhiều phương thức như ứng dụng định danh điện tử (VNeID), ứng dụng của doanh nghiệp viễn thông hoặc trực tiếp tại điểm giao dịch. Điều này cho thấy định hướng rõ ràng trong việc tích hợp thuê bao di động vào hệ sinh thái định danh điện tử quốc gia, biến số điện thoại trở thành một thành phần quan trọng trong hạ tầng định danh số.

Tăng cường bảo mật dữ liệu cá nhân từ khâu xác thực

Không chỉ dừng ở việc xác thực danh tính, Thông tư còn đặt ra yêu cầu chặt chẽ đối với quá trình thu thập, xử lý và lưu trữ dữ liệu cá nhân. Các doanh nghiệp viễn thông và tổ chức liên quan phải thiết lập quy trình, cơ chế giám sát nhằm đảm bảo việc xử lý dữ liệu tuân thủ quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân và định danh điện tử.

Việc đưa yếu tố sinh trắc học vào xác thực là một bước tiến quan trọng về mặt bảo mật. So với các phương thức truyền thống (CMND, thông tin giấy tờ), dữ liệu sinh trắc học giúp nâng cao độ tin cậy, giảm nguy cơ bị giả mạo danh tính. Đồng thời, yêu cầu lưu trữ đầy đủ thông tin xác thực trong suốt vòng đời thuê bao cũng giúp tăng khả năng truy vết, phục vụ công tác kiểm tra, giám sát khi cần thiết .

Bên cạnh đó, cơ chế “chỉ cung cấp dịch vụ sau khi hoàn tất xác thực” tạo ra một lớp kiểm soát ngay từ đầu vào, đảm bảo mọi thuê bao mới đều được xác thực hợp lệ trước khi tham gia mạng lưới viễn thông.

Giảm thiểu SIM rác, ngăn chặn lừa đảo trực tuyến

Một trong những mục tiêu trọng tâm của Thông tư là xử lý triệt để tình trạng SIM rác, nguồn gốc của nhiều hành vi lừa đảo, spam và tấn công xã hội. Khi mọi thuê bao đều phải xác thực với dữ liệu định danh và sinh trắc học, khả năng đăng ký SIM bằng thông tin giả hoặc mượn danh tính sẽ bị thu hẹp đáng kể.

Thông tư cũng quy định các biện pháp kiểm soát trong quá trình sử dụng, như yêu cầu xác thực khi thay đổi thiết bị hoặc tạm dừng cung cấp dịch vụ đối với thuê bao không xác thực đầy đủ, chính xác . Điều này giúp ngăn chặn việc lợi dụng SIM để thực hiện hành vi gian lận sau khi đã kích hoạt.

Đặc biệt, cơ chế xác thực bổ sung như OTP khi đăng ký nhiều SIM giúp tăng cường kiểm soát đối với các trường hợp có dấu hiệu rủi ro cao. Nhờ đó, không gian viễn thông - “điểm khởi phát” của nhiều cuộc tấn công lừa đảo sẽ trở nên minh bạch và an toàn hơn.

Thúc đẩy hệ sinh thái dịch vụ số an toàn

Trong bối cảnh số điện thoại ngày càng đóng vai trò trung tâm trong các giao dịch số (ngân hàng, ví điện tử, mạng xã hội), việc đảm bảo tính chính xác của dữ liệu thuê bao có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Thông tư tạo nền tảng để các dịch vụ số khai thác số điện thoại như một yếu tố xác thực đáng tin cậy. Khi dữ liệu thuê bao đã được “làm sạch” và gắn với định danh số, nguy cơ bị chiếm đoạt tài khoản thông qua SIM giả hoặc thông tin sai lệch sẽ giảm đáng kể. Việc triển khai Thông tư (bắt đầu từ 15/4/2026) là bước đi quyết liệt nhằm tạo ra một môi trường số an toàn, bảo vệ người dân khỏi các thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao đang ngày càng tinh vi.

Quý độc giả có thể theo dõi toàn bộ nội dung của Thông tư 08/2026/TT-BKHCN tại đây.