Các nội dung chính của Chiến lược
Chiến lược này vạch ra các ưu tiên của Chính phủ Mỹ, có thể được tóm tắt thành "sáu trụ cột", để định hướng các hành động chính sách và phân bổ nguồn lực trong thời gian tới:
- Định hình hành vi của đối thủ: Công dân, doanh nghiệp và đồng minh của Mỹ không nên đơn độc chống lại các đối thủ (quân sự, tình báo và tội phạm) trong không gian mạng. Mỹ sẽ triển khai các hoạt động phòng thủ và tấn công mạng, giải phóng sức mạnh của khu vực tư nhân thông qua các cơ chế khuyến khích để thúc đẩy việc xác định và phá vỡ mạng lưới của đối thủ.
Ngoài ra, yêu cầu phải phát hiện, chống lại và đánh bại các cuộc xâm nhập của đối thủ trên không gian mạng trước khi chúng xảy ra; làm suy yếu năng lực của đối thủ, sử dụng các công cụ sức mạnh quốc gia để tăng chi phí cho hành động gây hấn của đối thủ. Mỹ sẽ kiềm chế sự lan rộng của công nghệ giám sát nhà nước, xóa bỏ cơ sở hạ tầng tội phạm và cắt đứt nguồn tài trợ cũng như nơi trú ẩn của chúng.
- Ủng hộ quy định hợp lý: Đơn giản hóa các quy định về an ninh mạng để giảm bớt gánh nặng tuân thủ, giải quyết vấn đề trách nhiệm pháp lý, thúc đẩy phối hợp giữa các cơ quan quản lý và ngành công nghiệp toàn cầu; đơn giản hóa các quy định về dữ liệu và an ninh mạng để đảm bảo khu vực tư nhân có sự linh hoạt cần thiết để giải quyết các mối đe dọa đang phát triển nhanh chóng; đồng thời nhấn mạnh quyền riêng tư và dữ liệu của người dân Mỹ.
- Hiện đại hóa và bảo mật mạng của chính phủ Liên bang: Đẩy nhanh quá trình hiện đại hóa, phòng thủ và khả năng phục hồi của các hệ thống thông tin Liên bang bằng cách thực hiện các biện pháp tốt nhất trong an ninh mạng, mật mã hậu lượng tử, kiến trúc zero trust và chuyển đổi đám mây. Nỗ lực nâng cao tầm quan trọng của an ninh mạng ở cấp độ ra quyết định, sử dụng các công nghệ và đội ngũ tiên tiến để thường xuyên kiểm tra và theo dõi các tác nhân độc hại trên mạng Liên bang.

Theo Chiến lược, ưu tiên an ninh và khả năng phục hồi của các hệ thống an ninh quốc gia, là nền tảng cho các hoạt động quân sự, tình báo và dân sự. Chính phủ Mỹ cam kết áp dụng các giải pháp an ninh mạng dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI) để bảo vệ các hệ thống mạng Liên bang và ngăn chặn các cuộc xâm nhập quy mô lớn. Đồng thời, Mỹ sẽ thúc đẩy sự hợp tác giữa các cơ quan chính phủ, hiện đại hóa và thực hiện các quy trình mua sắm cạnh tranh, loại bỏ các rào cản để chính phủ có thể mua và sử dụng công nghệ tốt nhất.
- Bảo vệ cơ sở hạ tầng trọng yếu: Xác định, ưu tiên và tăng cường cơ sở hạ tầng trọng yếu của mình, bảo vệ chuỗi cung ứng, bao gồm cơ sở hạ tầng trọng yếu quốc phòng và các nhà cung cấp liên quan, các công ty tư nhân, mạng lưới và dịch vụ (như lưới điện, tài chính, viễn thông, trung tâm dữ liệu, dịch vụ nước, y tế), đồng thời đảm bảo an ninh của chuỗi cung ứng công nghệ thông tin và công nghệ vận hành. Mỹ sẽ từ chối các nhà cung cấp và sản phẩm của đối thủ, thúc đẩy sử dụng công nghệ của quốc gia, ngăn chặn các đối thủ giành được quyền truy cập ban đầu và đảm bảo khả năng phục hồi nhanh chóng trong trường hợp xảy ra sự cố an ninh.
- Duy trì ưu lợi thế trong các công nghệ trọng yếu và mới nổi: Xây dựng các công nghệ và chuỗi cung ứng an toàn, bảo vệ quyền riêng tư của người dùng trong suốt quá trình thiết kế và triển khai, bao gồm cả việc hỗ trợ an ninh của tiền điện tử và công nghệ blockchain. Mỹ sẽ thúc đẩy ứng dụng mật mã hậu lượng tử và điện toán lượng tử an toàn, bảo vệ toàn bộ hệ thống công nghệ AI (bao gồm cả các trung tâm dữ liệu) và thúc đẩy đổi mới trong lĩnh vực an ninh AI.
Bên cạnh đó, Mỹ sẽ áp dụng và thúc đẩy AI tác nhân (agentic AI) có khả năng tự chủ để tăng cường an toàn trong phòng thủ, ngăn chặn các cuộc tấn công mạng. Thông qua ngoại giao mạng, chính phủ sẽ đảm bảo rằng AI sẽ thúc đẩy đổi mới và ổn định toàn cầu; bảo vệ dữ liệu, cơ sở hạ tầng và các mô hình làm nền tảng cho vai trò lãnh đạo của nước này trong lĩnh vực AI.
- Phát triển nhân tài và năng lực: Nguồn nhân lực an ninh mạng của Mỹ là một tài sản chiến lược cần được đầu tư, đóng vai trò quan trọng đối với sự thịnh vượng và an ninh kinh tế. Mỹ cần một hệ thống phát triển và chia sẻ nhân tài theo hướng thiết thực và dễ tiếp cận để đào tạo lực lượng lao động an ninh mạng ở các ngành nghề, lĩnh vực; đồng thời tuyển dụng thế hệ tài năng kế cận nhằm thiết kế, triển khai các công nghệ, giải pháp an ninh mạng ưu việt. Mỹ sẽ loại bỏ các rào cản cản trở sự phối hợp giữa ngành công nghiệp, giới học thuật, chính phủ và quân đội trong việc xây dựng nguồn nhân lực an ninh mạng chất lượng cao.
Một số điểm nổi bật của Chiến lược
Chiến lược này là tài liệu ngắn gọn chỉ trong 7 trang, mang tính định hướng cao, thay vì kế hoạch chi tiết như Chiến lược An ninh mạng Quốc gia năm 2018 của tổng thống Donald Trump nhiệm kỳ đầu (40 trang). Tuy nhiên, Chiến lược này là thể hiện sự tham vọng, quyết liệt và thực dụng, phù hợp với triết lý “America First”, đánh dấu sự chuyển dịch rõ rệt từ “phòng thủ thụ động” sang “răn đe chủ động + đổi mới tư nhân”, để duy trì lợi thế công nghệ trước các đối thủ (ám chỉ Trung Quốc và các nước như Nga, Iran).
- Từ "phòng thủ" đến "theo đuổi mọi lĩnh vực": Đặc điểm nổi bật nhất của Chiến lược này là tính chất tấn công và đối đầu mạnh mẽ, thể hiện ở việc tuyên bố rằng các biện pháp đối phó "không chỉ giới hạn trong lĩnh vực mạng". Điều này có nghĩa Mỹ sẽ sử dụng tất cả các công cụ quyền lực quốc gia (ngoại giao, quân sự, tình báo, tài chính và thậm chí cả ý thức hệ) để đáp trả các đe dọa trên mạng. Đây là một cách tiếp cận "trả đũa và răn đe đa lĩnh vực" điển hình. Những điểm nhấn mạnh như "phá hủy mạng lưới", " xóa sổ cơ sở hạ tầng tội phạm", "định hình hành vi của đối phương" cho thấy cốt lõi của Chiến lược là chủ động tấn công và đánh bại các đối thủ.
- Nêu bật “ý thức hệ” đối với lĩnh vực công nghệ toàn cầu: Điều này được thể hiện ở chỗ định nghĩa đối thủ là bên "cung cấp AI và công nghệ kỹ thuật số giá rẻ trong khi vẫn duy trì kiểm duyệt, giám sát”. Mỹ tiếp tục sử dụng "tự do" và "quyền riêng tư" làm giá trị cốt lõi để tập hợp đồng minh, giành vị thế thống trị trong việc thiết lập các quy tắc quản trị kỹ thuật số toàn cầu. Thông qua Chiến lược, Mỹ muốn đoàn kết các quốc gia cùng chí hướng để loại trừ các tiêu chuẩn và sản phẩm công nghệ của đối thủ cạnh tranh trong các lĩnh vực như AI, điện toán lượng tử.
- Chính sách đan xen giữa an ninh và đổi mới: Sáu trụ cột của Chiến lược cố gắng giải quyết mâu thuẫn cốt lõi là đảm bảo an ninh mà không kìm hãm đổi mới. Những điểm nổi bật bao gồm: cam kết "loại bỏ các quy định rườm rà" để giải phóng đổi mới, yêu cầu khu vực tư hợp tác với chính phủ trong việc phòng thủ mạng cả trong thời bình và thời chiến (thực chất là ràng buộc lợi ích của các công ty công nghệ với an ninh quốc gia), đề xuất hiện đại hóa mạng lưới chính phủ Liên bang, ủng hộ kiến trúc zero trust, mật mã hậu lượng tử, phòng thủ dựa trên AI, tích hợp khả năng an ninh vào logic cơ bản của hoạt động chính phủ thông qua nâng cấp công nghệ.
- Tăng cường chủ động trong không gian mạng: Chuyển từ phòng thủ thụ động sang "sự tham gia liên tục" và "răn đe chủ động", coi việc trấn áp tin tặc, trừng phạt các công ty và phá hủy cơ sở hạ tầng là những biện pháp thường quy. Về bản chất, điều này là "bình thường hóa" và "vũ khí hóa" các phương tiện xung đột trong không gian mạng. Mục tiêu cuối cùng là phục vụ quyền lợi kinh tế và lợi thế quân sự của Mỹ, đảm bảo rằng sự độc quyền công nghệ của Mỹ trong thời đại kỹ thuật số vẫn không bị thách thức.
- Đưa tiền mã hóa và blockchain vào chiến lược an ninh quốc gia: Lần đầu tiên đưa tiền mã hóa và blockchain vào chiến lược an ninh quốc gia. Đây là bước ngoặt lịch sử - lần đầu một chiến lược an ninh mạng Mỹ chính thức ủng hộ tiền mã hóa thay vì chỉ giám sát. Chiến lược phù hợp với lập trường pro-Bitcoin của Tổng thống Donald Trump, tạo động lực mạnh mẽ cho ngành và khẳng định tiền mã hóa là “tài sản chiến lược” của Mỹ. Bên cạnh đó, Chiến lược nhấn mạnh đến việc tích hợp sâu AI, lượng tử và công nghệ mới, tù đó biến Mỹ thành “siêu cường công nghệ” thay vì chỉ chạy theo phòng thủ.
Nhìn chung, Chiến lược không chỉ là một kế hoạch chi tiết cho các hoạt động không gian mạng của Mỹ, mà còn là một tuyên bố chính trị cứng rắn, đánh dấu một sự chuyển đổi trong chiến lược không gian mạng hướng tới "sự tham gia liên tục" và "răn đe chủ động". Chiến lược này tiếp tục coi không gian mạng là "mặt trận mới" để duy trì sức mạnh quốc gia, thúc đẩy mạng lưới hợp tác "toàn bộ chính phủ + toàn xã hội + tất cả các đồng minh" nhằm bảo đảm sự thống trị công nghệ Mỹ trong thời đại kỹ thuật số.
