1. VI PHẠM DỮ LIỆU

Vi phạm dữ liệu xảy ra do truy cập trái phép vào dữ liệu được lưu trữ trên đám mây. Những vi phạm này có thể gây ra nhiều hậu quả, từ tổn thất tài chính và thiệt hại đến các hậu quả pháp lý và thậm chí là tổn hại danh tiếng. Hơn nữa, cấu hình bảo mật đám mây sai, thông tin đăng nhập bị xâm phạm và các ứng dụng dễ bị tổn thương là một số nguyên nhân phổ biến gây ra vi phạm dữ liệu.

2. CẤU HÌNH ĐÁM MÂY SAI

Hầu hết các yếu tố chính dẫn đến vi phạm an ninh đám mây thường liên quan đến cấu hình sai. Cài đặt cấu hình không chính xác, các thùng lưu trữ mở, chính sách IAM quá lỏng lẻo và các tài nguyên được công khai chứa dữ liệu nhạy cảm sẽ làm lộ thông tin quan trọng cho kẻ tấn công. Gần đây, có báo cáo cho rằng khoảng 15% các vụ vi phạm an ninh mạng là do cấu hình đám mây sai. Điều này nhấn mạnh sự cần thiết tuyệt đối của việc tiến hành kiểm tra định kỳ cấu hình đám mây để ngăn ngừa rủi ro.

3. API KHÔNG AN TOÀN

API rất quan trọng đối với chức năng của điện toán đám mây và một API không an toàn có thể gây ra thêm các lỗ hổng bảo mật. Các API không an toàn thường có xác thực, mã hóa hoặc kiểm tra yếu, mà tin tặc có thể khai thác để truy cập vào các tài nguyên đám mây quan trọng hoặc thay đổi quyền kiểm soát dữ liệu. Có tới 92% các tổ chức đã trải qua sự cố bảo mật liên quan đến API trong năm qua. Các lỗ hổng API thường không được phát hiện, khiến chúng trở thành mục tiêu hàng đầu của kẻ tấn công.

4. CHIẾM ĐOẠT TÀI KHOẢN

Chiếm đoạt tài khoản xảy ra khi tin tặc sử dụng thông tin đăng nhập bị đánh cắp để truy cập trái phép vào tài khoản đám mây thông qua các phương pháp lừa đảo hoặc tấn công brute-force. Khi tài khoản nằm dưới sự kiểm soát của tin tặc, chúng có thể thực hiện nhiều thao tác thao túng dữ liệu khác nhau, nghĩa là thông tin có thể bị đánh cắp hoặc dịch vụ bị gián đoạn. Năm 2025, việc lạm dụng tài khoản hợp lệ đã chiếm tới 35% tổng số sự cố an ninh liên quan đến môi trường đám mây. Điều này cho thấy tốc độ leo thang nhanh chóng của các mối đe dọa và cách thức các đối tượng xấu sử dụng các tài khoản bị xâm phạm để thực hiện các cuộc tấn công tiếp theo mà không bị phát hiện.

5. CÁC MỐI ĐE DỌA NỘI BỘ

Đó có thể là nhân viên, nhà thầu hoặc đối tác đã có quyền truy cập vào tài nguyên đám mây và có thể, cố ý hoặc vô ý, lạm dụng chúng. Các mối đe dọa nội bộ cực kỳ nguy hiểm vì chúng xuất phát từ những cá nhân đáng tin cậy có quyền truy cập vào thông tin nhạy cảm. Các cuộc tấn công nội bộ có thể dễ dàng vượt qua các biện pháp bảo mật truyền thống và do đó rất khó phát hiện và giảm thiểu.

6. TẤN CÔNG TỪ CHỐI DỊCH VỤ

Các cuộc tấn công từ chối dịch vụ (DoS) nhằm mục đích làm quá tải các dịch vụ đám mây, khiến chúng không thể truy cập được đối với người dùng hợp pháp. Kẻ tấn công thường làm ngập hệ thống đám mây bằng lưu lượng truy cập quá mức để buộc hệ thống hoạt động kém hiệu quả hoặc ngừng hoạt động hoàn toàn. Những cuộc tấn công như vậy dẫn đến thời gian ngừng hoạt động, mất doanh thu và thiệt hại về uy tín. Các cuộc tấn công DoS gần đây dường như rất tinh vi, sử dụng mạng botnet để khuếch đại tác động của chúng.

7. MẤT DỮ LIỆU

Dữ liệu được lưu trữ trên đám mây có thể bị mất do xóa nhầm, lỗi phần cứng hoặc các loại tấn công độc hại khác. Việc thiếu sao lưu và phục hồi sau thảm họa khiến hầu hết các tổ chức có nguy cơ mất vĩnh viễn dữ liệu quý giá của mình. Các cuộc tấn công bằng mã độc tống tiền cũng là một nguyên nhân chính gây mất dữ liệu, vì chúng khóa các tệp quan trọng bằng cách mã hóa và đòi tiền chuộc.

8. THIẾU KHẢ NĂNG GIÁM SÁT ĐÁM MÂY

Khi các tổ chức phát triển, nhiều tổ chức không thể duy trì khả năng giám sát đầy đủ trên toàn bộ môi trường đám mây của họ. Việc thiếu khả năng giám sát này rất nghiêm trọng và cản trở việc phát hiện và ứng phó với các mối đe dọa, khiến các tài nguyên đám mây dễ bị tấn công. Khả năng giám sát không đầy đủ thường ngăn cản các nhóm bảo mật phát hiện các lỗ hổng trong hệ thống công nghệ thông tin hoặc các cấu hình sai, tạo điều kiện cho sự lan rộng của các vi phạm không bị phát hiện.

9. MÔ HÌNH TRÁCH NHIỆM CHUNG

Trong điện toán đám mây, bảo mật hoạt động theo mô hình trách nhiệm chung. Trong khi các nhà cung cấp dịch vụ đám mây chịu trách nhiệm về bảo mật cơ sở hạ tầng, các tổ chức được kỳ vọng sẽ bảo mật dữ liệu, ứng dụng và cấu hình của họ. Hầu hết các công ty không hiểu đầy đủ mô hình này và do đó bỏ sót một số khu vực không được bảo vệ. Các tổ chức phải nhận thức được trách nhiệm của mình để tránh để lại các tài sản quan trọng dễ bị tổn thương.

10. VI PHẠM QUY ĐỊNH

Nhiều ngành công nghiệp phải tuân thủ các yêu cầu pháp lý nghiêm ngặt về bảo mật và quyền riêng tư dữ liệu, chẳng hạn như GDPR và HIPAA. Bảo mật không đầy đủ trong môi trường điện toán đám mây có thể dẫn đến việc không tuân thủ các quy trình, gây ra những hậu quả pháp lý nghiêm trọng và làm tổn hại đến uy tín của tổ chức. Hơn nữa, vi phạm quy định có thể dẫn đến kiểm toán và làm gián đoạn hoạt động kinh doanh. Do đó, việc chủ động thực hiện các biện pháp là rất quan trọng.

11. CÁC MỐI ĐE DỌA APT

Trong các cuộc tấn công APT, tin tặc có thể xâm nhập vào môi trường đám mây và duy trì sự hiện diện ở đó trong thời gian dài. Đây là những cuộc tấn công lén lút, kéo dài được thiết kế để đánh cắp thông tin nhạy cảm mà không gây ra cảnh báo trong các hệ thống an ninh. APT thường được nhà nước tài trợ hoặc do các tin tặc có kỹ năng cao thực hiện và rất khó để phòng chống chúng bằng các phương pháp an ninh truyền thống.

12. THIẾU CƠ CHẾ MÃ HÓA

Mã hóa là yếu tố thiết yếu để bảo vệ dữ liệu nhạy cảm được lưu trữ trong môi trường đám mây hoặc dữ liệu đang truyền tải. Thông tin không được mã hóa mạnh mẽ sẽ dễ bị đánh cắp hoặc truy cập bởi những cá nhân trái phép. Các công ty không mã hóa thông tin nhạy cảm của mình sẽ đối mặt với rủi ro bị xâm phạm và không tuân thủ các quy định về quyền riêng tư.

13. QUẢN LÝ DANH TÍNH VÀ QUYỀN TRUY CẬP (IAM) KÉM HIỆU QUẢ

Các thực tiễn IAM kém, chẳng hạn như chính sách mật khẩu yếu hoặc cấp quyền không cần thiết, có thể khiến tài nguyên đám mây bị truy cập trái phép. Những cấu hình IAM sai sót như vậy tạo điều kiện cho việc xâm phạm tài khoản và rò rỉ dữ liệu. Hơn nữa, việc xem xét thường xuyên các chính sách IAM và việc triển khai xác thực đa yếu tố (MFA) tương ứng là cần thiết để giảm thiểu rủi ro truy cập trái phép.

14. CÔNG NGHỆ THÔNG TIN BÓNG TỐI

Thuật ngữ "Công nghệ thông tin bóng tối" (Shadow IT) đề cập đến việc nhân viên sử dụng các ứng dụng hoặc dịch vụ đám mây trái phép mà không được phê duyệt. Điều này bỏ qua các giao thức bảo mật đã được thiết lập, gây ra rủi ro và các vấn đề tuân thủ. Shadow IT có thể dẫn đến luồng dữ liệu không được giám sát với nguy cơ rò rỉ dữ liệu, do đó làm tăng bề mặt tấn công của tổ chức. Việc thực hiện các chính sách nghiêm ngặt và các công cụ giám sát có thể giúp giảm thiểu rủi ro do Shadow IT gây ra.

15. RỦI RO TỪ BÊN THỨ BA

Các nhà cung cấp hoặc đối tác bên thứ ba hoạt động trong môi trường điện toán đám mây có thể tiềm ẩn những rủi ro bảo mật riêng. Tin tặc có thể tấn công nhà cung cấp bên thứ ba để giành quyền truy cập vào hệ sinh thái điện toán đám mây rộng lớn hơn. Việc quản lý rủi ro từ nhà cung cấp trở nên vô cùng quan trọng, vì một vụ xâm phạm môi trường của đối tác có thể gây ra hiệu ứng domino lan rộng khắp toàn bộ chuỗi cung ứng. Người dùng hãy đảm bảo bạn kiểm tra kỹ lưỡng và liên tục giám sát các nhà cung cấp bên thứ ba để duy trì an ninh trên toàn bộ hệ sinh thái.

16. CÁC LỖ HỔNG BẢO MẬT CỦA CONTAINER

Mặc dù đang phát triển mạnh mẽ trong môi trường điện toán đám mây, container cũng tiềm ẩn những lỗ hổng bảo mật riêng nếu cấu hình sai. Một container được cấu hình sai hoặc giao tiếp không an toàn giữa các container có thể khiến hệ thống dễ bị tấn công bởi nhiều loại hình khác nhau. Việc cập nhật thường xuyên và vá lỗi bảo mật cũng rất cần thiết để giảm thiểu rủi ro về các lỗ hổng trong môi trường container.

17. TẤN CÔNG CHUỖI CUNG ỨNG

Trong các cuộc tấn công chuỗi cung ứng, các nhà cung cấp dịch vụ đám mây hoặc các nhà cung cấp bên thứ ba khác là mục tiêu bị nhắm đến để xâm phạm nhiều khách hàng cùng một lúc. Những cuộc tấn công này có thể gây ra hậu quả thảm khốc hơn nhiều, vì chúng không chỉ ảnh hưởng đến một tổ chức mà còn ảnh hưởng đến toàn bộ hệ sinh thái được kết nối với nhà cung cấp bị xâm phạm. Khi chuỗi cung ứng ngày càng trở nên phức tạp, kẻ tấn công có thể khai thác nhiều lỗ hổng hơn để xâm phạm nhiều doanh nghiệp cùng một lúc.

KẾT LUẬN

Tóm lại, điện toán đám mây mang lại những lợi thế đáng kể về khả năng mở rộng và hiệu quả, nhưng nó cũng khiến các doanh nghiệp phải đối mặt với nhiều rủi ro bảo mật. Để khai thác tối đa sức mạnh của điện toán đám mây, doanh nghiệp trước tiên phải hiểu rõ những rủi ro này và triển khai các biện pháp bảo mật mạnh mẽ được thiết kế đặc biệt để giải quyết những thách thức liên quan đến điện toán đám mây. Phần 2 của bài viết sẽ đề cập tới các yêu cầu về bảo mật trong điện toán đám mây và đưa ra các biện pháp tốt nhất để bảo mật môi trường điện toán đám mây cho các doanh nghiệp.

[Quý độc giả đón đọc Tạp chí An toàn thông tin số 1 (089) 2026 tại đây].